Ravenstein is een historisch vestigingsstadje aan de Maas tussen Oss en Nijmegen. Het is omgeven door kleine kernen in landelijk gebied. De bewoners worden geconfronteerd met ontgroening en vergrijzing, waardoor de voorzieningen onder druk staan.

Ravenstein is een historisch vestigingsstadje aan de Maas tussen Oss en Nijmegen. Het is omgeven door kleine kernen in landelijk gebied. De bewoners worden geconfronteerd met ontgroening en vergrijzing, waardoor de voorzieningen onder druk staan. Toeristen en mensen die zich er willen vestigen, moeten uitkomst bieden.

Ruim 4.600 bewoners telt het stadje en haar kernen, met veel natuur eromheen. Het stadje, met zijn beschermde stadsgezicht en oude vestingwallen, herbergt veel cultuurhistorische gebouwen. Door het beschermde stadsgezicht is het moeilijk om bouwprojecten te realiseren. Omdat de historische kern moeilijk bereikbaar is, trekken voorzieningen weg. In het zuidwesten van Ravenstein is de afgelopen decennia een groot aantal woonwijken gebouwd. Telkens is er weer een wijkje aangebouwd. De laatste jaren is er nauwelijks nog gebouwd.

In het dorpsplan wordt het risico beschreven dat de bewoners en belangenverenigingen veranderingen tegenhouden, waardoor Ravenstein een slaapstadje wordt. Daarom is het noodzakelijk dat starterswoningen worden gebouwd om de ontgroening tegen te gaan en seniorenwoningen om de vergrijzing op te vangen.

Willem van Hoogstraten is wijkcoördinator Ravenstein. Hij vertelt dat de gemeente Oss, waar Ravenstein onder valt, wijk- en dorpsraden heeft voor leefbaarheid, veiligheid en zorg. Zij bepalen met de bewoners hun eigen agenda en kunnen aan de gemeente ook gevraagd en ongevraagd advies uitbrengen. Oss doet aan (wijk-)gebiedsgericht werken. “Ook kleine gemeenschappen en kernen komen steeds meer onder druk te staan: voorheen waren er een bakker, slager en kleine winkeltjes in het stadje Ravenstein. Mensen ontmoetten elkaar daar. Steeds meer winkeltjes zijn uit het stadje verdwenen. Bovendien zijn er verschillen tussen jonge generaties en de meer traditionele ouderen. De zorgcoöperatie Ravenstein is een belangrijke schakel en draagt zorg voor verbinding tussen mensen die voor elkaar willen zorgen. Ook de Dorpsraad draagt nadrukkelijk in deze verbinding bij. Door de kleinschaligheid is de sociale cohesie veel groter en is er meer kans om elkaar te ‘ontmoeten’ in Ravenstein, vergeleken met de Randstad. Kinderen kennen elkaar via school en sport en ook ouders kennen elkaar makkelijker.”

“Veel is er de laatste jaren ook verdwenen: Ravenstein bij Kaarslicht, de middelbare school is dicht en de nodige winkels. Mensen moeten het eigen belang van dingen doen weer in gaan zien, juist doordat de overheid een stapje terugzet. Ik zou graag zien dat ze weer denken: wat kan ik doen, wat kan ik bijdragen in mijn eigen directe leefomgeving?”

In Ravenstein is een sociaal team met mensen met een verschillende achtergrond. Zoals sociaal cultureel werk, maatschappelijk werk, ouderenadvies en leven met een beperking. Ook een wijkverpleegkundige en een Wmo-consulent maken deel uit van het team. In het kernteam worden knelpunten op casusniveau besproken. Mensen komen binnen via het WMO loket of sociaal team, waarna een telefonische intake volgt en daarna een keukentafelgesprek. Het Sociaal Team werkt samen met onder andere de Basisteams Jeugd en Gezin, huisartsen, woningstichtingen, zorginstellingen, zorgcoöperaties, politie en gemeente. Daarnaast zijn er de Basisteams Jeugd & Gezin in de gemeente Oss. Zij ondersteunen ouders en verzorgers met vrijwillige jeugdzorg. De teams hebben een locatie in Oss en niet in Ravenstein.

De Adviesraad Sociaal Domein heeft in augustus 2017 zijn zorgen geuit dat voor veel burgers de sociale teams onbekend en onbereikbaar zijn. Ook signaleren zij een grote toename van kwetsbare en zorgmijdende personen. De oorzaak daarvan ligt volgens de adviesraad bij de complexiteit van de financiële hulp, de lange wachttijden, de veelheid en ingewikkeldheid van de hulpverlenende instanties en de toegankelijkheid van de hulpverlening. De adviesraad vraagt zich af of de toegang tot sociale voorzieningen en tot de maatschappelijke opvang laagdrempelig genoeg is en of de gemeente telefonisch bereikbaar is. “Om het hele circuit te doorlopen is een groot uithoudingsvermogen (ook financieel) en kennis van de Nederlandse taal (lezen en schrijven) noodzakelijk. Dat lukt niet elke burger. Het is essentieel om door verbetering in die procedures cumulatie van problemen te voorkomen.”

Op de verschillende domeinen worden er in verschillende verbanden samengewerkt. Zo zijn er drie passend onderwijs regio’s. De gemeente Oss werkt hierin samen met Uden en Veghel. Deze regio valt niet samen met het samenwerkingsverband op het gebied van specialistische jeugdhulpaanbieders bestaande uit achttien gemeenten. Op het thema bemoeizorg werkt Oss samen met Bernheze, Boekel, Boxmeer, Cuijk, Grave, Landerd, Mill, Oss, Sint Anthonis en Uden. En zo zijn er nog talloze samenwerkingsverbanden.